Νίκος Γόδας: O ήρωας με τα ερυθρόλευκα

Ήταν μια μοναδική συνάντηση. Το ελληνικό ποδόσφαιρο, στις πιο αγνές του εποχές, συναντήθηκε σε μια γωνιά της ιστορίας με τον ΕΛΑΣ στο πρόσωπο ενός ανθρώπου. Του γνωστού κανονιέρη της εποχής Νίκου Γόδα.

Ο Νίκος γεννήθηκε στο Αϊβαλί το 1920. Ήταν δυο χρονών στην Καταστροφή με αποτέλεσμα η οικογένειά του να ακολουθήσει κι εκείνη το δρόμο της προσφυγιάς. Αρχικά βρέθηκαν στη Λέσβο, από κει στην Κρήτη και στο τέλος η μοίρα τους έφερε στην Κοκκινιά όπως εκατοντάδες άλλους πρόσφυγες. Το ποδόσφαιρο συνηθιζόταν στις φτωχογειτονιές της Αθήνας και του Πειραιά αφού απομάκρυνε για λίγο τα παιδιά απ τη σκληρή καθημερινότητα που ζούσαν. Η πρώτη του όμως ουσιαστική επαφή με το ποδόσφαιρο ήρθε όταν δούλευε στο εργοστάσιο του Κεραμεικού στον Πειραιά, εκεί που είναι σήμερα η ΕΛΑΪΣ. Μπήκε ερασιτεχνικά στην αρχή στην ποδοσφαιρική ομάδα του εργοστασίου. Παράλληλα λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος έκανε το ισόγειο του πατρικού του στην Κοκκινιά ταβέρνα που την ονόμασε «Τα Αραπάκια». Μολονότι ξεκίνησε σαν μια οικογενειακή επιχείρηση της γειτονιάς εξελίχθηκε γρήγορα σε σημαντικό στέκι που σύχναζαν εκεί οι σημαντικότεροι ρεμπέτες της εποχής.
Έντονα πολιτικοποιημένος από μικρός, εντάχθηκε επίσημα στο ΚΚΕ λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος. Στη διάρκεια της Κατοχής με τη δημιουργία των αντιστασιακών οργανώσεων μπαίνει στον ΕΛΑΣ και γίνεται λοχαγός του 5ου επίλεκτου λόχου Κοκκινιάς. Παρών σε όλες τις μεγάλες μάχες, κυρίως όμως στη μάχη της Κοκκινιάς της 7ης Μαρτίου του 1944 και στη μάχη της Ηλεκτρικής στις 13 Οκτωβρίου 1944. Ο Νίκος όμως δεν ήταν μόνο ο Ελασίτης λοχαγός, το σπουδαίο παλικάρι της Κοκκινιάς.
Απ” την αρχή του πολέμου έχει ήδη πάρει μεταγραφή για τον Ολυμπιακό, την αγαπημένη του ομάδα και απ το 1942 είναι βασικός μεσοεπιθετικός  και σκόρερ στη μεγάλη νίκη της ομάδας έναντι του Εθνικού με 4-0  ενώ το ίδιο γίνεται και στον αγώνα με τον Απόλλωνα. Το Μάιο του 1943 ξεκινά ως βασικός πια παίκτης στην ενδεκάδα του Ολυμπιακού και το  Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου είναι πρωταγωνιστής στον τελικό του Κυπέλλου Χριστουγέννων με τη νίκη  έναντι του Παναθηναϊκού με 5-2.  Παράλληλα συμμετείχε στην  ΕΠΟΝ Πειραιά μαζί με τον Ανδρέα Μουράτη (ΟΣΦΠ), το Γιάννη Καψή (ΑΕΚ), τον Αριστείδη Τσολακίδη (ΑΤΡΟΜΗΤΟΣ), τον Μίμη Αποστολόπουλο (ΟΣΦΠ), το Βασίλη Παντινιώτη (ΕΘΝΙΚΟΣ), το Διονύση Γεωργάτο (ΟΣΦΠ), το Γιάννη Φερλεμή (ΟΣΦΠ), το Γιώργο Κασσίσογλου (ΕΘΝΙΚΟΣ) κ.α.

Ήρθε η Απελευθέρωση που κράτησε όμως μόνο 45 μέρες. Στη διάρκεια των Δεκεμβριανών πήρε μέρος στις μάχες στην περιοχή του Νεκροταφείου της Ανάστασης στον Πειραιά, πολεμώντας τους Άγγλους αυτή τη φορά. Ακόμα κι εκείνες τις δύσκολες ώρες δεν έχανε το χιούμορ του: «Απ τους άλλους Ελασίτες είμαστε πιο προνομιούχοι. Όσοι από μας σκοτωθούμε είμαστε τυχεροί γιατί θα θαφτούμε σε κανονικό και μάλιστα προνομιούχο μνήμα». Ο λόχος του αποδεκατίστηκε. Περνάει μέσω Θήβας στη Λαμία για να φτάσει στον Τυμφρηστό και να ενταχθεί στο 36ο Σύνταγμα που είχε έδρα το Γαρδίκι και υπαγόταν στη XIII Μεραρχία Ρούμελης. Είναι η περίοδος που υπογράφεται  η Συμφωνία της Βάρκιζας. Ο Νίκος αρρωσταίνει με πνευμονία και με την επιστροφή του στον Πειραιά συλλαμβάνεται προδομένος από ένα χαφιέ. Αρχικά κρατείται στο 5ο Α.Τ Κοκκινιάς αντιμετωπίζοντας για πρώτη φορά σκληρά βασανιστήρια.
Στις 23 Ιουνίου 1945 οδηγείται σε δίκη μαζί με 25 άλλους. Πρόκειται για τη γνωστή στημένη δίκη του Ασύλου Κοκκινιάς, που δικάστηκαν αγωνιστές με μάρτυρες κατηγορίας συνεργάτες των Γερμανών. Ανάμεσά τους  ήταν κι ένας Κασιδιάρης! Η καταδικαστική απόφαση βγήκε λίγες μέρες αργότερα. Έντεκα απ τους κατηγορουμένους καταδικάστηκαν σε θάνατο μεταξύ των οποίων και ο Νίκος. Από κει οδηγήθηκε στις φυλακές Αβέρωφ, μετά στην Αίγινα  κι από κει στις φυλακές της Κέρκυρας. 3 1/2 χρόνια στις φυλακές με σκληρά βασανιστήρια. Θα μπορούσε να σωθεί αν υπέγραφε, αν αποκήρυσσε τις ιδέες του. Δεν το κανε. Παλικάρι μέχρι το τέλος. Λένε ότι η ηγεσία του Ολυμπιακού μπορούσε να βοηθήσει. Δεν το κανε όμως…

Στις 19 Νοεμβρίου 1948 έφτασε το τέλος. Ήταν μόλις 27 χρονών. Ψύχραιμος και χαμογελαστός με ψηλά το κεφάλι, περήφανος που δε λύγισε, χαιρέτισε τους συντρόφους του στη φυλακή. «Γεια σας αδέρφια». Τελευταία του επιθυμία να εκτελεστεί με τη φανέλα της ομάδας του. Τη φόρεσε κατάσαρκα και οδηγήθηκε στο Λαζαρέτο. Ζήτησε να μην του δέσουν τα μάτια για να δει για τελευταία φορά όχι τους εκτελεστές του αλλά τα ερυθρόλευκα χρώματα…Λίγα δευτερόλεπτα αργότερα  η φανέλα του δεν είχε πια καθόλου λευκό…

Kατερίνα Μπαλκούρα

Η μαύρη Κυριακή της Θύρας 7

Η αιματοβαμμένη Θύρα 7 στο παλιό Καραϊσκάκη θα θυμίζει σε όλους ότι κάποια θέματα ξεπερνούν ομάδες και φανέλες. 21 παιδιά πλήρωσαν άδικα με την ίδια τους τη ζωή τα εγκληματικά λάθη των υπευθύνων.
Αποφράδα μέρα για το ελληνικό ποδόσφαιρο ήταν η Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 1981. Ήταν 20η αγωνιστική του πρωταθλήματος και ο Ολυμπιακός του Καζιμίρ Γκόρσκι υποδεχόταν στην έδρα του, μέσα στο κατάμεστο Καραϊσκάκη την ΑΕΚ. 35.450 εισιτήρια κόπηκαν.  Ήταν το ντέρμπι που θα έκρινε τον τίτλο.
Ο Ολυμπιακός είχε παραταχθεί με όλα τα μεγάλα ονόματα της εποχής, Σαργκάνη, Κυράστα, Βαμβακούλα, Αναστόπουλο, Παπαδόπουλο, Κουσουλάκη, Νοβοσέλατς, Περσία, Νικολούδη, Ορφανό και Γαλάκο. Αντίπαλο δέος η ΑΕΚ του Μίλτου Παπαποστόλου με Μανωλά,  Βλάχο, Ελευθεράκη, Μπάγιεβιτς, Οικονομόπουλο, Αρδίζογλου, Καραβίτη, Θώδη, Παπαπρατσανίτη, Κώττη και Μαύρο.
Ένα πανηγύρι  με τραγούδια, σημαίες, πανό, μια μεγάλη γιορτή στις κερκίδες και απ τις δυο ομάδες.
Το Καραϊσκάκη είχε πάρει φωτιά με μια όντως μεγαλειώδη εμφάνιση του Ολυμπιακού που έγραψε όμως το πιο «αιματηρό» 6-0 στην ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου. Πολλοί φίλαθλοι που βρίσκονταν στη Θύρα 7 έτρεξαν λίγο πριν λήξει ο αγώνας να πάνε στη Θύρα 1 να υποδεχθούν τους νικητές.  Όμως η ζωή είχε  άλλα σχέδια. Η Θύρα 7 ήταν η μοναδική θύρα που δεν οδηγούσε κατευθείαν στις κερκίδες. Στο τέλος της σκάλας υπήρχε μια σκοτεινή στοά που έφτανε στην εξέδρα. Καμία ορατότητα.
Τα ρολόγια έλεγαν 16.58. Κάποιος φίλαθλος γλύστρισε και δεκάδες άτομα έπεσαν το ένα πάνω στο άλλο, εγκλωβίστηκαν σε μια φισούνα που οδηγούσε στο τουρνικέ της Θύρας . Ο αγώνας είχε λήξει και έβγαιναν όλοι μαζί πέφτοντας πάνω στους προηγούμενους. Κανείς δεν ήταν σε θέση να σταματήσει αυτή την πορεία στο θανάτο.  Η αποσυμφόρηση του χώρου ήταν αδύνατη. Η μοιραία πόρτα του σταδίου ήταν κλειστή ή μισάνοιχτη. Παρά τις προσπάθειες των αστυνομικών για απεγκλωβισμό ο συνωστισμός και η ασφυξία είχαν κάνει καλά τη δουλειά τους.
Νεκροί και τραυματίες μεταφέρονται με περιπολικά και ασθενοφόρα  στο Τζάνειο και στο Κρατικό. Δεκάδες οι εθελοντές αιμοδότες, εκατοντάδες συγκεντρωμένοι έξω απ το νοσοκομείο που αγωνιούσαν για την τύχη των δικών τους ανθρώπων. Στο νοσοκομείο έχει ξεκινήσει η αναγνώριση των νεκρών. 19 άνθρωποι που σε μικρό διάστημα έγιναν 20. Ο τελευταίος νεκρός της  λίστας του θανάτου ξεψύχησε 6 μήνες μετά, αφού δεν ξύπνησε ποτέ από το κώμα στο οποίο έπεσε. 21 αδικοχαμένοι φίλαθλοι, παιδιά που χάθηκαν με τον πιο εξοργιστικό τρόπο. 55 τραυματίες που ακόμα θυμούνται.
Ραδιόφωνα και τηλεοράσεις διακόπτουν το πρόγραμμά τους και μεταφέρουν τα νέα ενώ συνεχίζουν το πρόγραμμα με πένθιμη μουσική. Την ίδια ώρα γύρω στους 400 ανθρώπους προσπαθούν ανεπιτυχώς να μπουν στο Καραϊσκάκη για να λυντσάρουν τους υπεύθυνους της τραγωδίας.
Ένα χρόνο μετά οι παίκτες της ΑΕΚ μέσα στο ίδιο γήπεδο κατευθύνθηκαν στη Θύρα 7 και ο αρχηγός της ομάδας κατέθεσε μια ανθοδέσμη, φόρο τιμής στα παιδιά που χάθηκαν.
Δυο δικαστήρια, κανένας ένοχος, πολλά τα αναπάντητα ερωτήματα. Ήταν όντως υπεράριθμοι στο γήπεδο; Φύλακες και αστυνομία ήταν στη θέση τους; Κωλυσιεργία; Εγκληματικές παραλείψεις; Κατασκευαστικά λάθη; Γιατί αφού είχαν προηγηθεί δυο ατυχήματα στην ίδια θύρα το 1972 στον αγώνα με τον Άγιαξ και το 1980 στον αγώνα με τον ΠΑΟΚ κανείς δεν ενδιαφέρθηκε; Υπάρχει όντως προειδοποιητική αναφορά του Αττικάρχη που έκρουε τον κώδωνα του κινδύνου να μη γίνονταν μεγάλα παιχνίδια στο Καραϊσκάκη λόγω ακαταλληλότητας;
Σήμερα 33 χρόνια μετά κανένας απ τους υπευθύνους δεν έχει λογοδοτήσει. Όπως γίνεται σε κάθε τραγωδία. Το παλιό Καραϊσκάκη ανήκει πια στην ιστορία. Τα 21 μαύρα άδεια καθίσματα παρακολουθούν ακόμα σιωπηλά τους αγώνες. 21 ονόματα στο προσκλητήριο νεκρών κάθε χρόνο ενώ οι σημαίες κυματίζουν μεσίστιες.
Η τραγωδία στη Θύρα 7 δεν είναι τραγωδία μόνο του Ολυμπιακού αλλά ολόκληρου του ελληνικού ποδοσφαίρου. Δεν είναι οπαδικό θέμα είναι κοινωνικό. 21 παιδιά έχασαν άδικα και με φρικτό τρόπο τη ζωή τους για παραλείψεις, κακοτεχνίες και αδιαφορία των υπευθύνων…